• Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker
  • Ted Walker

Agrarisch debat: 'Trots kan niemand eten' 

EDE/REGIO De boeren knuffelen, dat deden de politici die maandagavond deelnamen aan het agrarische debat, georganiseerd door LTO Gelderse Vallei samen met Agrarisch Jongeren Kontakt Stroe-Wekerom. ,,Boeren kregen vanavond waardering voor wat ze doen. Dat is ook wel lekker om eens mee te maken", blikt Evert van Veenschoten terug.

Edward Doelman

Van Veenschoten was de grote animator achter het debat. Hij had vijf Haagse landbouwwoordvoerders gestrikt, van wie er vier de afgelopen jaren ook daadwerkelijk in de Tweede Kamer zaten. Alleen Anna-Lena Hedin-Penninx (PvdA) viel wat dat betreft uit de toon. Zij is statenlid in Gelderland en staat op de 40e plaats van de PvdA-verkiezingslijst. Toch was Van Veenschoten blij met haar komst. ,,We hadden ook dolgraag Dion Graus van de PVV aan dit debat toegevoegd, zelfs beveiliging geregeld, maar hij liet ons in een vroeg stadium helaas al weten niet te komen." De organisator was desondanks tevreden met de uitkomsten van de avond. ,,Ik denk dat het zeker voor boeren boeiend was."

In elk geval konden zij met een goed gevoel naar huis. Het werk van de boer werd in de Edese bloemenveiling Plantion gewaardeerd. Fije Visscher, voorman van LTO Gelderse Vallei, ging voor het debat alvast pal voor zijn achterban staan. ,,We willen vanavond een statement maken. FoodValley is een sterke regio die goed op de kaart staat, maar kan niet zonder de boeren. Wij hebben het hier ook voor het zeggen." De afstand met het Binnenhof werd ook duidelijk gemaakt. ,,Er wordt vaak niet meer geregeerd met gezond boerenverstand, maar met emotie. Dat is niet goed, niet juist", zo verwees Visscher onder meer naar de verplichte weidegang voor koeien en de kalf-bij-de-koediscussie.

 

NIET MEER AD HOC Visscher kreeg bijval van de aanwezige politici, die doordrongen leken van de boerenbelangen. ,,De boer moet na de verkiezingen zo snel mogelijk duidelijke kaders krijgen en niet meer geconfronteerd worden met ad hoc beleid", verwoordde Helma Lodders (VVD). Namens de PvdA wees Hedin-Penninx op de grondgebonden landbouw, die zorgt voor meer samenhang met natuur en milieu. ,,Dat willen we verder stimuleren." Jaco Geurts (CDA) had oog voor de vele jonge agrariërs die het debat volgden. ,,We moeten ervoor zorgen dat dit jonge potentieel in de toekomst het bedrijf van hun ouders of hun buurman nog kunnen overnemen. Daar wil ik mij onder meer hard voor maken", zo beloofde het Kamerlid uit Voorthuizen.

Voor de andere twee aanwezige politici is de regio ook niet vreemd. Carla Dik-Faber (ChristenUnie) woont in Veenendaal, terwijl SGP'er Elbert Dijkgraaf geboren en getogen is in Woudenberg. Dik-Faber kon zich vinden in het Visschers pleidooi voor meer boerenverstand in de Tweede Kamer. ,,Boerenverstand is voor mij een bepaalde nuchterheid, realisme. Door die bril kijk je hoe het reilt en zeilt op het erf", sprak ze. Daar zit volgens haar een kloof. ,,Burgers en Den Haag weten niet hoe het werkt." Om die reden pleitte zij onder meer voor voedseleducatie.

Dijkgraaf onderscheidde zich door toe te spitsen op de handelsverdragen die Nederland met het buitenland sluit. Hij wees bijvoorbeeld op CETA, het Europese handelsverdrag met Canada. ,,De eisen voor Nederlandse boeren liggen hoger, er is dus sprake van een ongelijk speelveld. We willen zulke oneerlijke handelsverdragen niet."

 

GROEI GEITENHOUDERS Verder kabbelde het debat geregeld. Over onderwerpen als de grootte van de veestapel, het belang van snel internet voor het buitengebied, de sanering van asbest, de toekomst voor jonge boeren, afschaffing van het melkquotum en het veiligstellen van de derogatie waren de aanwezige partijen het in grote lijnen eens. Wel vroeg Jos Tolboom uit het publiek nadrukkelijk om politieke regie in de geitenhouderij, die ongebreideld groeit. Geurts bracht het thema ter sprake. ,,Die snelle groei is ongezond, maar individuele ondernemers zijn geneigd om te kiezen voor hun eigen portemonnee."  

De drie hoofdingrediënten waarmee de avond gekruid werd waren 'trots', het 'verdienmodel en een eigen minister. De politici maakten gretig gebruik van de mogelijkheid om hun achterban te knuffelen. Ieder sprak waardering uit voor het werk van agrariërs. ,,De Nederlandse boeren zijn de beste van de wereld", verwoordde Lodders. Dijkgraaf wees op de 85 miljard euro aan export waar de Nederlandse land- en tuinbouwsector jaarlijks voor zorgt. ,,We moeten trots zijn op de boer, maar trots kan niemand eten."

Het verdienmodel kwam dus ook regelmatig ter sprake. ,,Op dit moment dicteert de supermarkt de primaire sector", stelde Dik-Faber vast. Om die reden wil zij graag het Europese mededingingsrecht in Brussel aanpassen. Geurts wil graag een 'voedselscheidsrechter' aanstellen, een onafhankelijke partij die machtsmisbruik van supermarkten aanpakt. Hij wees bijvoorbeeld op de supers die het door de vogelgriep opgehokte vrije-uitoopei inkopen tegen de prijs van een scharrelei uit de stal. Ze verkopen het echter tegen de prijs van een vrij buitenei. Geld verdienen over de rug van boeren en consumenten, vindt Geurts. ,,Een voedselscheidsrechter zou daar een uitspraak over moeten doen."

 

DROOM Verder waren alle partijen eensgezind over de terugkeer van een landbouwminister. Alle vertegenwoordigers toonden zich daar een voorstander van. ,,Alleen dan wel een ministerie met landbouw, natuur en voedsel. Die samenhang is en blijft belangrijk", aldus Hedin-Penninx. Dijkgraaf wil geen minister van landbouw, maar vóór landbouw. ,,Er is geen land ter wereld dat geen landbouwminister heeft, behalve het tweede exportland ter wereld. Ik wil een minister die zegt: 'Ik zit er voor de boeren.' Dat is mijn droom voor de komende kabinetsperiode."